← Blog
26 Ekim 2026 Esteve Castells 7 min

Domain Intelligence API nedir? DNS ve alan adı kontrollerini ölçekleme

SaaS, ajans ve güvenlik ekiplerinin DNS, WHOIS/RDAP, SSL, e-posta, itibar ve marka kontrollerini neden programlı bir akışta birleştirdiğini Türkçe örneklerle açıklıyoruz.

Domain Intelligence APIAPIDNSOtomasyonSaaS

Domain Intelligence API, alan adıyla ilgili teknik ve kayıt sinyallerini uygulamaların kullanabileceği yapılandırılmış sonuçlara dönüştüren bir entegrasyon katmanıdır. Bir SaaS ürünü yeni müşteri alan adını doğrulamak, bir ajans portföyde DNS değişikliklerini izlemek, bir güvenlik ekibi şüpheli alan adını sınıflandırmak veya bir kayıt kuruluşu aday isimleri karşılaştırmak isteyebilir. Tarayıcıda tek tek sorgulama bu işlerin küçük bir kısmını karşılar. API yaklaşımı, kontrolü ürünün kendi akışında tekrarlanabilir hale getirir; fakat bunun için sonuçların anlamını, belirsizliğini ve maliyetini doğru tasarlamak gerekir.

Türkiye'de arama niyeti "domain API", "WHOIS API", "DNS API", "alan adı sorgulama API" ve "toplu domain kontrolü" gibi başlıklara ayrılır. Bu aramalar genellikle bir geliştiricinin veri almak istemesinden çok, iş akışındaki manuel bir adımı ürünleştirme ihtiyacını gösterir. Entegrasyon seçerken endpoint sayısını tek başına karşılaştırmayın. Kimlik doğrulama, istek biçimi, yanıt şeması, rate limit, kredi tüketimi, cache durumu, hata türleri, veri zamanı ve desteklenen uzantılar birlikte incelenmelidir.

Hangi kullanım senaryoları API'ye uygundur?

İlk senaryo gerçek zamanlı karar vermedir. Kullanıcı bir alan adı yazdığında uygunluk, kayıt, DNS veya sağlık sonucunu görmek ister. İkinci senaryo toplu envanterdir; ajans veya kurumsal ekip yüzlerce alan adını aynı kuralla tarar. Üçüncü senaryo sürekli izleme, DNS, WHOIS/RDAP veya SSL değişikliğinde olay üretir. Dördüncü senaryo risk ön elemesidir; yeni bir müşteri, bağlantı veya alan adı için itibar, marka benzerliği ya da teknoloji sinyali incelenir. Her senaryo farklı timeout, tekrar deneme, tazelik ve kullanıcı deneyimi ister. Tek bir endpoint'i bütün problemler için kullanmak yerine amacı açıkça tanımlayın.

  • Tek domain için gerçek zamanlı kontrol.
  • Toplu DNS, WHOIS/RDAP, SSL veya e-posta denetimi.
  • Alan adı portföyü için beklenen durum ve değişiklik izleme.
  • Marka varyasyonu ve phishing adaylarının önceliklendirilmesi.
  • SaaS onboarding veya müşteri doğrulamasında teknik bağlam toplama.
  • Araştırma ekranı için kanıt ve zaman damgası gösterme.

Kapsamı ve yanıt sözleşmesini değerlendirme

API kataloğu veya API dokümantasyonu incelenirken önce her endpoint'in neyi ölçtüğünü yazın. DNS cevabı gözlenen kayıtları, RDAP kayıt sistemindeki veriyi, SSL kontrolü bağlantı sırasında görülen sertifikayı, e-posta kontrolü DNS politikalarını veya adres doğrulama sinyallerini açıklayabilir. Bunlar aynı kanıt türü değildir. Yanıtta status, evidence, checkedAt, confidence veya caveat gibi alanlar varsa bunları uygulamanın veri modeline taşıyın. Bir alan bulunamadığında not_requested, not_supported, unknown ve absent gibi durumları tek bir false olarak saklamak, müşteriye yanlış karar gösterir.

OpenAPI sözleşmesi, endpoint'in yolu ve parametresi kadar hata yanıtlarını, enum değerlerini ve kredi davranışını da anlamak için kullanılmalıdır. OpenAPI sözleşmesini geliştirme ortamınıza alırken yanıt alanlarının ileride eklenebileceğini, zorunlu alanların ise geriye dönük uyumlulukla değişmesi gerektiğini planlayın. JSON alanlarını doğrudan ekrana basmak yerine anlamlı bir domain modeline dönüştürün. Üretimde cevapta görülen sağlayıcı veya altyapı ayrıntılarını ürün özelliği gibi sunmayın; kullanıcıya sonuç, kanıt ve sınırları gösterin.

Hata ve belirsizlik tasarımı

Harici alan adı verisi her zaman yanıt vermeyebilir. Timeout, 401, 403, 429, 5xx, bozuk veri veya geçici çözümleme hatası; kayıt yok, domain kötü veya e-posta sahte anlamına gelmez. Entegrasyonunuz bu durumları unknown veya unavailable olarak gösterebilmeli, uygun sözleşmede iade veya yeniden deneme davranışını uygulayabilmelidir. Normal bir hedef 403 cevabını altyapı arızası ile karıştırmayın. Birden fazla sorguyu aynı anda başlatırken havuz, per-host bütçe, timeout ve backoff sınırlarını yönetin. Aksi halde API'yi kullanan ürününüz hem maliyet hem de yanlış pozitif üretir.

  1. Girdi alan adı ve parametrelerini istemeden önce doğrulayın.
  2. Başarılı, boş, unknown, rate-limited ve failed sonuçları ayrı modelleyin.
  3. Timeout ve geçici hatalarda sınırlı, ölçülü yeniden deneme yapın.
  4. Her yanıtı checkedAt ve cache bağlamıyla kaydedin.
  5. Başarısız bir gözlemden kayıt yok veya tehdit var sonucu çıkarmayın.
  6. Kredi, rate limit ve kullanıcıya görünen bekleme süresini izleyin.

Güvenlik ve veri minimizasyonu

API anahtarları sunucu tarafında saklanmalı, istemciye veya loglara yazılmamalıdır. Kullanıcıdan alınan domain, URL veya e-posta girdisini doğrulayın; izinli kapsamı ve SSRF sınırlarını ürününüzde de koruyun. Alan adı sonuçlarını müşteri hesabı ve yetki modeliyle ilişkilendirin, başka bir müşterinin portföyünü yanlışlıkla göstermeyin. Hassas veya kişisel kayıt alanları görünmüyorsa bunu zorlamaya çalışmayın. Hızlı başlangıç üzerinde kimlik doğrulama ve ilk isteği deneyin, ardından üretim için anahtar rotasyonu, kota, denetim kaydı ve hata maskeleme kurallarını uygulayın.

API entegrasyonunun kalitesi, başarılı cevabı okumaktan çok belirsiz ve başarısız cevapları güvenli yorumlamasında ortaya çıkar.

Ürünleştirme ilkesi

İlk entegrasyon için önerilen prototip

Önce tek bir kullanım senaryosu seçin, örneğin müşteri onboarding sırasında alan adı sağlık kontrolü. Domain profil aracı ile bir alan adında hangi kullanıcı deneyiminin gerekli olduğunu görün. Sonra tek bir endpoint ile başlayın, minimum alanları kaydedin, timeout ve rate limit davranışını test edin. Geçerli domain, geçersiz domain, boş kayıt, erişilemeyen kaynak, DNS hatası, SSL uyuşmazlığı ve bilinmeyen sonuç için sabit testler hazırlayın. Yanıtı müşteriye göstermeden önce kanıt türünü ve beklenen sonucu ekip içinde değerlendirin. Prototip başarılı olduğunda ikinci kontrolü ekleyin; aynı anda tüm API ailesini bağlamak hata teşhisini zorlaştırır.

Toplu ve asenkron işlerde ölçekleme

Yüzlerce veya binlerce domain için kullanıcının HTTP isteği açıkken bütün kontrolleri bitirmeye çalışmayın. Toplu endpoint veya iş tabanlı akış, kuyruğa alınmış sonucu, ilerleme durumunu ve kısmi sonuçları göstermeye daha uygundur. Her alan adı için başarısızlık nedeni ve son deneme zamanı saklanmalıdır. Bir domain çözümlenemediğinde bütün işin başarısız olması yerine kısmi başarı modeli kullanın. Ancak kısmi sonucun tamamlanmış rapor gibi görünmemesine dikkat edin. Müşteri hangi alan adının kontrol edildiğini, hangisinin bilinmiyor kaldığını ve yeniden çalıştırma seçeneğini görebilmelidir.

Kredi ve maliyet planı

API maliyeti yalnızca birim kredi fiyatından oluşmaz. Toplu işlerde tekrar deneme, periyodik izleme sıklığı, kullanıcıların aynı alan adını tekrar sorgulaması ve başarısız dış kaynak çağrıları toplam tüketimi etkileyebilir. Planınızda endpoint başına kredi, günlük veya aylık tahmini hacim, cache stratejisi, öncelikli kontrol ve bekleme süresi bulunmalıdır. Kullanıcıya hangi işlemin kredi tükettiğini ve hangi sonucun önbellekten geldiğini açıkça gösterin. Kredi tüketimi ile başarılı sonuç arasında bire bir ilişki kurmak her zaman mümkün olmayabilir; sözleşmedeki iade ve bilinmeyen davranışını uygulayın.

İzleme, analitik ve bakım

Üretimde yalnızca toplam başarı oranına bakmayın. checked, present, absent, unknown, cached, rate-limited, failed ve refunded gibi sonuç boyutlarını izleyin. Ortalama gecikme, p95 gecikme, hata türü, endpoint, domain uzantısı ve müşteri akışı birlikte incelenmelidir. Bilinmeyen oranı yükseliyorsa müşteriye daha fazla sonuç göstermek yerine kaynağın erişilebilirliğini veya sorgu bütçesini araştırın. Endpoint sözleşmesi değiştiğinde API dokümantasyonu ile uygulama testlerini güncelleyin. İyi bakım, yeni bir alan eklemekten çok mevcut alanın anlamını bozmamaya odaklanır.

Domain Intelligence API seçimi, en geniş özellik listesini satın almak değildir. Ürününüzün gerçekten ihtiyaç duyduğu kararları, veri türlerini ve gecikme sınırlarını yazın. DNS, WHOIS/RDAP, SSL, e-posta ve marka kontrollerini kanıt seviyelerine göre ayırın. Belirsiz ve başarısız sonuçları açıkça modelleyin, anahtarları koruyun, kredi ve rate limit davranışını ölçün. İlk prototipi küçük bir akışta test edip gerçek müşterinin hata anındaki deneyimini görün. Böylece API, ekranda güzel görünen bir veri kutusu değil, işletmenizin alan adı kararlarını güvenli ve tekrarlanabilir biçimde destekleyen bir ürün bileşeni olur.

İç ürün deneyiminde sonuçları açıklama

API çıktısını doğrudan yeşil veya kırmızı rozet olarak göstermek, verinin anlamını aşırı basitleştirir. Bir alan adı mevcut DNS kaydına sahip olabilir fakat SSL sertifikası bitmek üzere olabilir. RDAP kaydı görünmeyebilir fakat kayıt kuruluşu uygunluk durumunu ayrı bir sistemde tutabilir. Ürün ekranında sonuç türünü, kontrol zamanını, güven düzeyini ve varsa caveat bilgisini gösterin. Kullanıcı "neden bu sonucu gördüm" sorusuna kısa bir açıklama alabilmeli. Teknik ekip için ham JSON veya kanıt bağlantısı, işletme kullanıcısı için ise önerilen sonraki adım sunulabilir.

İlk sürümde başarılı sonucu değil, sınırları da tasarlayın. Geçersiz domain için kullanıcıya düzeltme önerin, desteklenmeyen uzantıda bunu açıkça yazın, dış kaynak yanıt vermiyorsa tekrar deneme veya daha sonra kontrol seçeneği sunun. Bir alan adının tehdit olarak sınıflandırılması iş akışını durduruyorsa insan onayı ekleyin. Özellikle onboarding, ödeme veya güvenlik kararı gibi yüksek etkili yerlerde tek API çağrısını kesin gerçek olarak kullanmayın. API'den gelen kanıt karar sürecini desteklemeli, kararın tüm sorumluluğunu görünmez biçimde ürüne taşımamalıdır.

  • Sonuç türü ve güven düzeyi.
  • Kontrol zamanı ve veri tazeliği.
  • Önceki durumla fark ve değişiklik nedeni.
  • Rate limit, timeout veya bilinmeyen açıklaması.
  • Kullanıcının atabileceği güvenli sonraki adım.
  • Gerekirse ham kanıt ve denetim kaydı bağlantısı.

Ürün ekipleri entegrasyonu başlatmadan önce başarı ölçütünü yazmalıdır. Kullanıcının doğru alan adını seçmesi mi, bir güvenlik incelemesini hızlandırması mı, yoksa bir portföy değişikliğini erken görmesi mi bekleniyor? Ölçüt net olunca gereksiz endpoint ve gereksiz kredi tüketimi azalır. Bir sonucu gösterdikten sonra kullanıcının ne yaptığı da ölçülebilir: yeniden kontrol, destek talebi, kayıt düzeltmesi veya inceleme kuyruğu. Bu analitik, API'nin yalnızca kaç istek aldığına değil, gerçek iş sonucuna katkısına bakmanızı sağlar.

Sürümleme ve geriye dönük uyumluluk da API seçiminde önemlidir. Yeni bir yanıt alanı eklenmesi mevcut istemciyi bozmamalı, zorunlu davranış değişikliği ise açık dokümantasyon ve geçiş süresiyle duyurulmalıdır. Testlerde yalnızca örnek başarılı yanıtı değil, boş, kısmi ve bilinmeyen durumları da kullanın. Bu disiplin, ürünün bir güncelleme sonrasında eski müşteriye farklı anlam taşıyan bir sonuç göstermesini önler.

İlk üretim sürümünde kullanıcıların destek taleplerini de ölçün. Aynı sonucun neden tekrar tekrar sorulduğu, hangi bilinmeyen durumların açıklanmadığı ve hangi endpoint'in beklenenden fazla kredi tükettiği ürün iyileştirmesine yön verir. API entegrasyonu, cevapları ekrana basmakla bitmez; kanıtı anlaşılır bir karara dönüştürme işidir.

Entegrasyonun son kullanıcıya sunduğu en değerli şey, tek bir puan değil, anlaşılır kanıttır. Kullanıcı hangi alan adı kontrolünün ne zaman yapıldığını, sonucun ne kadar güncel olduğunu, hangi durumun kesin hangi durumun bilinmiyor olduğunu görmelidir. Bu şeffaflık geliştirici, güvenlik ve operasyon ekiplerinin aynı veriyi farklı amaçlarla kullanmasını kolaylaştırır. DomScan'ın gerçek endpoint ve dokümantasyon yollarıyla başlayın, kapsamı küçük tutun ve üretim davranışını testlerle koruyun.

One cikan noktalar

  • Domain intelligence API, farklı alan adı kontrollerini uygulamanızın karar akışına yapılandırılmış sonuç olarak bağlar.
  • İyi entegrasyon yalnızca geniş endpoint sayısına değil, kanıt, belirsizlik, hata, kredi ve rate limit davranışına bakar.
  • WHOIS/RDAP, DNS, SSL, e-posta ve marka sonuçlarını aynı güven seviyesiyle yorumlamayın.
  • Önce tek bir kullanım senaryosuyla başlayın, gerçek hata durumlarını test edin ve ölçeklemeyi maliyet ile operasyon sahipliğiyle planlayın.

Ilgili makaleler